ABD'de teknoloji devi Meta hakkında açılan yapay zeka temelli ayrımcılık davasında dikkat çeken bir ara karar çıktı. Kaliforniya'daki federal mahkeme, şirketin işten çıkarma sürecini geçici olarak durdurma talebini reddederken, davayı açan çalışanların işten çıkarılmasının önünde hukuki bir engel bulunmadığına hükmetti. Karar, yapay zekanın iş gücü yönetiminde kullanımıyla ilgili tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
26 Çalışan Yapay Zeka Destekli Ayrımcılık İddiasıyla Dava Açtı
Davayı açan 26 Meta çalışanı, şirketin işten çıkarma sürecinde yapay zeka tabanlı değerlendirme sistemlerinden yararlanarak özellikle engelli çalışanları ve yasal izin kullanan personeli olumsuz şekilde etkilediğini öne sürdü.
Çalışanlar, performans değerlendirmelerinde kullanılan algoritmaların sağlık, doğum veya ailevi nedenlerle izin kullanan kişileri dezavantajlı duruma düşürdüğünü savunarak bunun ayrımcılık yasağını ihlal ettiğini iddia ediyor.
Mahkeme Acil Durdurma Talebini Kabul Etmedi
Davaya bakan ABD Bölge Hakimi William Orrick, çalışanların işten çıkarmaların durdurulması için yaptığı ihtiyati tedbir başvurusunu reddetti. Mahkeme, mevcut aşamada bu tür bir tedbir uygulanmasını gerektirecek hukuki şartların yeterince ortaya konulamadığını belirtti.
Bununla birlikte hakim, dosyada yapay zekanın işten çıkarma sürecindeki rolüne ilişkin "ciddi hukuki sorular" bulunduğunu ifade ederek, ilerleyen süreçte yeni deliller sunulması halinde konunun yeniden değerlendirilebileceğine işaret etti.
Meta İddiaları Reddetti
Meta ise çalışanların suçlamalarını kabul etmiyor. Şirket, işten çıkarma kararlarının yapay zeka tarafından değil, yöneticiler tarafından alındığını savunurken, algoritmaların nihai karar verici olarak kullanılmadığını belirtiyor.
Davacı çalışanlar ise şirket içinde kullanılan bazı dijital performans değerlendirme araçlarının işten çıkarma kararlarında etkili olduğunu öne sürüyor.
Karar, Yapay Zekanın İş Hayatındaki Kullanımı İçin Emsal Niteliği Taşıyabilir
Uzmanlara göre dava, yapay zekanın insan kaynakları süreçlerinde nasıl kullanıldığına ilişkin ABD'deki ilk büyük hukuki sınavlardan biri olarak görülüyor. Davanın ilerleyen aşamalarında verilecek kararların, yalnızca Meta'yı değil, çalışan değerlendirmelerinde algoritmik sistemlerden yararlanan diğer büyük teknoloji şirketlerini de yakından etkileyebileceği değerlendiriliyor.
